آکادمی عمران | مرکز آموزش های کاربردی مهندسی عمران
0
02144158821

تغییر مقادیر پیمان در قراردادهای پیمانکاری | تفسیر ماده ۲۹ شرایط عمومی

تغییر مقادیر پیمان

پس از تعیین پروژه از طرف کارفرما و انجام طراحی های اولیه آن، کارفرما یا مشاوری که از سوی کارفرما انتخاب شده شروع به برآورد حدودی احجام کار و هزینه اجرای آن می کند. با توجه به این که ممکن است در هنگام اجرا احجام و فعالیت ها بسته به شرایط اجرا تغییر کنند، ماده ۲۹ شرایط عمومی پیمان به بررسی تغییر مقادیر پیمان و افزایش یا کاهش مبلغ پیمان تا سقف ۲۵ درصد مبلغ برآورد اولیه پیمان می پردازد.

در این مقاله به تفسیر ماده ۲۹ شرایط عمومی پیمان می پردازیم و نمونه فایل اکسل از جدول تغییر مقادیر پیمان را برای دانلود قرار دادیم.

در فیلم زیر که نمونه ای از آموزش حرفه ای پیش نیاز دفترفنی است ماده ۲۹ شرایط عمومی پیمان به طورکامل توضیح داده شده است. 

 

 

تغییر مقادیر پیمان در قراردادهای پیمانکاری

زمانی که کارفرما تصمیم به اجرای یک پروژه می گیرد تیم فنی کارفرما یا مشاوری که کارفرما برگزیده، شروع به مطالعه و تحقیق در مورد چگونگی انجام کار می کنند. راه حل های ممکن را برای پیشبرد صحیح و کم هزینه پروژه بررسی می کنند.

در پروژه های راهسازی، با توجه به شرایط مسیر، هزینه انجام آن و نیاز به ساخت تونل و پل در طول راه، مسیر راه را انتخاب می کنند. سپس به طراحی مسیر، زیرسازی و روسازی راه، طراحی پل و طراحی تونل پرداخته می شود. 

در پروژه های ساختمان سازی، با توجه به شرایط، سرعت انجام کار، مقاومت در برابر آتش سوزی، هزینه اجرای کار و سهولت انجام آن با توجه به متخصصین موجود تصمیم به ساخت اسکلت فلزی یا بتنی می گیرند. تصمیم می گیرند نقشه معماری چگونه باشد و جزئیات آن ساختمان را تعیین می کنند. 

پس از تعیین پروژه و انجام طراحی های اولیه نیاز به یک پیمانکار برای اجرای آن است. اگر خود کارفرما توان اجرایی داشته باشد به انجام آن می پردازد. درست مثل ساختمان سازهای شخصی که با پول خود شروع به ساختمان سازی می کنند.

اما در کارهای بزرگتر که دولت یا سازمان خاصی قصد اجرای یک پروژه را دارد و خود توان اجرایی آن را ندارد باید از یک پیمانکار بخواهد تا پروژه را انجام دهد.

تغییر مقادیر پیمان

 

برای این کار شروع به تخمین مقادیر و هزینه های انجام کار می کند تا مبلغ هر فعالیت را به پیمانکار اعلام کند و پیمانکار تصمیم بگیرد که توان مالی، اجرایی و ماشین آلات مورد نیاز این پروژه را دارد یا خیر. اگر جواب پیمانکار بله است باید در مناقصه شرکت کند و با ارائه پیشنهاد قیمت خود بگوید که با چه قیمتی این کار را انجام می دهد. 

 

برای آشنایی بیشتر بافرایند مناقصات حتما ” آموزش حرفه‌ای صفر تا صد پیروزی در مناقصات” را ببینید.

 

با توجه به این که این مقادیر و احجام تخمین زده شده اند و در اجرا احتمال تغییر مقادیر درج شده در فهرست بها منضم به پیمان بین کارفرما و پیمانکار وجود دارد. ماده ۲۹ شرایط عمومی پیمان محدودیت هایی را برای تغییر مقادیر پیمان ارائه می کند که در ادامه با هم بررسی می کنیم.

 

دستورالعمل تغییر مقادیر پیمان

طبق ماده ۲۹ شرایط عمومی پیمان ممکن است در ضمن اجرای کار مقادیر درج شده در فهرست بها و مقادیر منضم به پیمان تغییر کند. پیمانکار تغییر مقادیر را برای محاسبه و نظارت به مهندس مشاور می دهد. پس از تصویب کارفرما، تغییر مقادیر کار به پیمانکار ابلاغ می شود.

پس از ابلاغ تغییر مقادیر کار پیمانکار موظف است تا کار را با نرخ پیمان انجام دهد، مگر آنکه مبلغ ناشی از تغییر مقادیر کار از ۲ حدود تعیین شده در زیر بیشتر شود. (نرخ پیمان یعنی مبلغ مندرج در فهرست بها منضم به پیمان و ضرایبی که در قرارداد برای آن فعالیت در نظر گرفته شده است.)

 

۱- افزایش مقادیر پیمان بیش از ۲۵ درصد مبلغ پیمان

افزایش مقادیر باید در چارچوب موضوع پیمان به پیمانکار ابلاغ شود. جمع مبلغ مربوط به افزایش مقادیر و مبلغ کارهای با قیمت جدید نباید از ۲۵ درصد مبلغ اولیه پیمان بیشتر شود.

مبلغ یک فعالیت از حاصل ضرب مقدار کار در بهای واحد آن فعالیت بدست می آید.

اگر در طی انجام پروژه قیمت های جدید داشتید، برای محاسبه افزایش مبلغ پیمان به سبب قیمت های جدید، ابتدا قیمت های جدید به مبنای نرخ پیمان تبدیل می شود و سپس ملاک محاسبه قرار می گیرد.

در مقاله “منظور از تعدیل معکوس چیست؟ + مثال و فایل نمونهمی توانید نحوه برگرداندان قیمت روز به قیمت زمان عقد قرارداد را یاد بگیرید.

 

۲- کاهش و حذف مقادیر پیمان بیش از ۲۵ درصد مبلغ پیمان

جمع مبلغ مربوط به کاهش مقادیر و حذف آن ها نباید از ۲۵ درصد مبلغ اولیه پیمان بیشتر شود. اگر مبلغ کاهش داده شده از حد تعیین شده ۲۵ درصد مبلغ اولیه پیمان بیشتر شود و پیمانکار با اتمام کار با نرخ پیمان موافق باشد، عملیات موضوع پیمان در چارچوب پیمان انجام می شود.

ولی درصورتی که پیمانکار مایل به اتمام کار نباشد، پیمان طبق ماده ۴۸ شرایط عمومی پیمان خاتمه داده می شود.

 

آموزش دفترفنی و امور پیمان

 

نکات مهم افزایش یا کاهش ۲۵ درصد مبلغ قرارداد

۱- اگر طبق ماده ۲۸ شرایط عمومی پیمان، کارفرما نتواند بخشی از کارگاه یا زمین انجام پروژه را به پیمانکار تحویل دهد مبلغ اجرای آن بخش از پروژه از مبلغ اولیه پیمان کسر می گردد. برای تعیین حد افزایش یا کاهش مقادیر پیمان تا ۲۵ درصد، مبلغ کاهش داده شده به جای مبلغ اولیه پیمان به وسیله پیمانکار ملاک قرار می گیرد.

۲- تا ۱۰ درصد افزایش یا کاهش مقادیر کار با دستور مهندس مشاور امکان پذیر است اما اضافه بر آن با تصویب کارفرما قابل اجراست.

۳- درصورتی که پس از تکمیل کار و  تصویب صورت وضعیت قطعی مشخص شود مقادیر کار بدون آنکه از طرف کارفرما کم شده باشد نسبت به مقادیر منضم به پیمان کاهشی بیش از ۲۵ درصد مبلغ اولیه پیمان داشته باشد نرخ پیمان ملاک عمل است.

۴- جمع بهای قیمت های جدید نباید از ۱۰ درصد مبلغ اولیه پیمان بیشتر شود. 

تغییر مقادیر پیمان

 

نمونه جدول تغییر مقادیر پیمان

در زیر دو نمونه فرم تغییر مقادیر صورت وضعیت آورده شده است. پیمانکار برای ارائه لایحه تغییر مقادیر باید این فرم تغییر مقادیر صورت وضعیت را پر کرده و به همراه نامه ای با موضوع بخشنامه تغییر مقادیر برای بررسی به مهندس مشاور ارسال کند.

بخشنامه تغییر مقادیر پیمان همان بخشنامه ابلاغ موافقتنامه، شرایط عمومی و شرایط خصوصی پیمان و مقررات آن ها است که در ماده ۲۹ شرایط عمومی این بخشنامه در مورد تغییر مقادیر کار ، قیمت های جدید و تعدیل نرخ پیمان صحبت شده است.

دانلود نمونه شماره ۱ جدول تغییر مقادیر – فایل اکسل

دانلود نمونه شماره ۲ جدول تغییر مقادیر – فایل اکسل

 

در آموزش پیش نیاز دفترفنی تمام تعاریف و نکات اجرایی موافقتنامه، شرایط عمومی و شرایط خصوصی پیمان و نکات مهمی که برای شروع کارکردن و یا رشد کردن در بخش دفترفنی به آن ها نیاز دارید به همراه نمونه های کاربردی بررسی شده است.

برای اطلاع بیشتر از آموزش پیش نیاز دفترفنی روی تصویر زیر کلیک کنید.

آموزش پیش نیاز دفترفنی

 

دیدگاه کاربران
  • رسول سعدیان 24 مرداد 1399

    با سلام
    اگر ابلاغ افزایش مقادیر زمانی رخ دهد که تهیه مصالح خام با افزایش قیمت مواجه شده باشد، پیمانکار به استناد کدام بخشنامه یا قانون میتواند از حق خود دفاع کند؟

    • پشتیبانی آکادمی عمران 25 مرداد 1399

      سلام، جبران خسارت های ناشی از افزایش قیمت مصالح برای پیمانکار از طریق تعدیل نرخ پیمان جبران میشه.
      در این زمینه می توانید مطالب مرتبط با تعدیل را در سایت مطالعه کنید. اگر باز سوالی بود بفرمایید.

  • امیر 7 شهریور 1399

    سلام سپاس از اطلاعات مفیدتون
    یه سوال داشتم اگه یکی از مفاد شرایط ماده ۲۹ رعایت نشده باشه مثلا بجای ۱۰ درصد قیمت جدید ۲۰ درصد تا پایان قرداد باشه یا اینکه کار خارج از موضوع قراردا انجام شده باشه بازم بخشنامه افزایش و کاهش باید رعایت بشه ؟

    • پشتیبانی آکادمی عمران 7 شهریور 1399

      سلام
      اگر شرایط عمومی پیمان جز اسناد و مدارک پیمان باشد باید ماده ۲۹ رعایت بشه. دو موردی که گفتید قابل رعایت هستند مگر اینکه در هنگام عقد قرارداد این مشکل ها باشند که باید برآورد اصلاح گردد و مجدد به پیمانکار ابلاغ شود.
      مثلا گاهی کارفرما و مشاور به دلیل محدودیت سقف ده درصدی قیمت جدید هزینه معادل آن را از آیتم های فهرست بها پرداخت می کند تا این مشکل بر طرف شود. اگر کاری خارج از موضوع پیمان انجام شده هزینه انجام آن به مبلغ کل اضافه شده و آن هزینه نیز مشمول افزایش یا کاهش ۲۵ درصدی می شود. اگر مجموع هزینه ها نیز از ۱۲۵ درصد مبلغ برآورد بیشتر شد پیمانکار می تواند در خواست خاتمه پیمان دهد یا به کار خود ادامه دهد.
      در مجموع مهم این است که هزینه ای که پیمانکار پرداخت کرده به او پرداخت بشه. دقت کنید این پرداخت باید در فصل مربوطه انجام بشه تا هنگام محاسبه تعدیل مشکلی پیش نیاد. مثلا اگر سقف ۱۰ درصدی قیمت های جدید پرشده و مجدد در فصل بتن ریزی قیمت جدید داشته باشیم مشاور می تواند از آیتم های پایه مشابه در فصل بتن ریزی به پیمانکار پرداخت کند. حتی اگر از ۲۵ درصد افزایش هم بیشتر شد پیمانکار می تواند تصمیم بگیرد کار را ادامه دهد.
      موفق باشید

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

هفده − 2 =