آکادمی عمران | مرکز آموزش های کاربردی مهندسی عمران
0
02144158821

شرح کامل موارد و اقدامات خاتمه پیمان | تفسیر ماده ۴۸ شرایط عمومی پیمان

خاتمه پیمان

در قراردادهایی که بین پیمانکار و کارفرما بسته می شوند، گاهی پیش از اتمام کارهای موضوع قرارداد، کارفرما بدون آن که تقصیری متوجه پیمانکار باشد، بنا به مصلحت خود یا علل دیگر، تصمیم به خاتمه پیمان می گیرد. این مقاله در کنار شرح موارد و اقدامات خاتمه پیمان به تفسیر ماده ۴۸ شرایط عمومی پیمان می پردازد.

آنچه که در این مقاله می آموزید :

موارد درخواست خاتمه پیمان از سوی پیمانکار

تفسیر ماده ۴۸ شرایط عمومی پیمان

اقدامات پس از خاتمه پیمان

نمونه صورتجلسه خاتمه پیمان

موارد درخواست خاتمه پیمان از سوی پیمانکار

در پیمان هایی که منضم به شرایط عمومی پیمان هستند پیمانکار می تواند در صورت وقوع هریک از موارد زیر از کارفرما درخواست خاتمه پیمان کند یا به اصطلاح قرارداد را ۴۸ کند. 

۱- کاهش  یا افزایش بیش از ۲۵ درصد مبلغ پیمان در حین انجام کار

طبق بند ج ماده ۳۹ (تحویل موقت) : 

اگر با توجه به بند”الف” ماده ۲۹ (تغییر مقادیر کار، قیمت های جدید، تعدیل نرخ پیمان) عملیات موضوع پیمان تا حد ۱۲۵ درصد مبلغ اولیه پیمان انجام شود ولی کارهای اجراشده قابل بهره برداری نباشد و پیمانکار برای ادامه کار موافقت نکند کارفرما طبق ماده ۴۸ به پیمان خاتمه می دهد.

طبق ماده ۲۹ (تغییر مقادیر کار، قیمت های جدید، تعدیل نرخ پیمان)

جمع مبلغ مربوط به کاهش مقادیر و حذف آن ها نباید از ۲۵ درصد مبلغ اولیه پیمان بیشتر شود. اگر این مبلغ، از حد تعیین شده بیشتر شود و پیمانکار با اتمام کار با نرخ پیمان موافق باشد، عملیات موضوع پیمان در چارچوب پیمان انجام می شود. ولی در صورتی که پیمانکار مایل به اتمام کار نباشد، پیمان طبق ماده ۴۸ خاتمه داده می شود. 

۲- تاخیر در تحویل زمین یا کارگاه از سوی کارفرما

طبق ماده ۲۸ (تحویل کارگاه) :

اگر مبلغ کارهای پیش بینی شده در محل های تحویل نشده تا ۲۵ درصد مبلغ اولیه پیمان باشد، پیمانکار می تواند با اطلاع قبلی ۱۵ روزه آن قسمت از کار را از تعهدات خود حذف کند ولی اگر این مبلغ بیشتر از ۲۵ درصد مبلغ اولیه پیمان باشد، در صورت اعلام خاتمه پیمان ازسوی پیمانکار، پیمان خاتمه یافته و طبق ماده ۴۸ عمل می شود.

در صورتی که کارفرما نتواند هیچ قسمت از کارگاه را به پیمانکار تحویل دهد و پیمانکار پس از انقضای ۳۰ درصد مدت پیمان یا ۶ ماه، هرکدام که کمتراست، مایل به ادامه یا اجرای کار نباشد، با اعلام او، قرارداد طبق ماده ۴۸ خاتمه می یابد و پیمانکار هیچ گونه دعاوی دیگری نمی تواندمطرح نماید.

۳- عدم نیاز به ادامه کار پس از بروز حوادث قهری 

طبق بند ج ماده ۴۳ (حوادث قهری) :

اگر کارفرما ادامه یا اعاده کارها به وضع اولیه را ضروری تشخیص ندهد یا اگر وضعیت قهری بیش از شش ماه ادامه یابد بدون رعایت بند “د” ماده ۴۸ طبق ماده ۴۸ به پیمان خاتمه می دهد.

بند د ماده ۴۸ شرایط عمومی پیمان در ادامه مقاله و در بخش اقدامات پس از خاتمه پیمان شرح داده شده است.

۴- تغییراتی که در دستگاه های دولت یا کارفرما پیش آید

طبق ماده ۴۴ (ممنوعیت قانونی) :

در این حالت به محض وقوع منع قانونی، پیمانکار مکلف است که مراتب را به کارفرما اعلام کند و در صورتی که مانع قانونی رفع نشود کارفرما به پیمان خاتمه می دهد و طبق ماده ۴۸ با پیمانکار عمل می کند.

۵- تعلیق بیش از ۳ ماه

طبق ماده ۴۹ (تعلیق) :

در صورتی که تعلیق بیش از سه ماه ضروری باشد کارفرما می تواند با موافقت پیمانکار مدت تعلیق را برای یک بار و حداکثر سه ماه با شرایط ماده ۴۹ افزایش دهد. در صورت عدم موافقت پیمانکار با تعلیق بیش ازسه ماه پیمان خاتمه یافته و طبق ماده ۴۸ عمل می شود.

۶-  انجام نشدن تعهدات کارفرما در قبال پیمانکار مطابق آنچه که در قرارداد آمده

از جمله این موارد می توان به تاخیر کارفرما در پرداخت ها و عدم انجام تعهدات کارفرما نسبت به تجهیزاتی که طبق شرایط خصوصی پیمان باید در اختیار پبمانکار قرار دهد اشاره کرد.

خاتمه پیمان

تفسیر ماده ۴۸ شرایط عمومی  پیمان

کارفرما پس از اینکه تصمیم به خاتمه پیمان گرفت خاتمه پیمان را با تعیین تاریخ آماده کردن کارگاه برای تحویل که نباید بیشتر از ۱۵ روز باشد به پیمانکار ابلاغ می کند.

کارفرما کارهایی را که ناتمام ماندن آنها موجب بروز خطر یا زیان مسلم است دراین ابلاغ تعیین می کند و مهلت بیشتری به پیمانکار می دهد تا پیمانکار بتواند در آن مهلت این گونه کارها را تکمیل کند و کارگاه را آماده تحویل نماید.

ماده ۴۸ شرایط عمومی پیمان به بررسی اقدامات پس از خاتمه پیمان می پردازد. در ادامه این اقدامات را بررسی می کنیم. 

خاتمه پیمان

اقدامات پس از خاتمه پیمان

الف) کارفرما آن قسمت از کارها را که ناتمام است طبق مقررات درج شده در ماده ۴۱ شرایط عمومی پیمان تحویل قطعی و آن قسمت را که پایان یافته است طبق مقررات تعیین شده در ماده ۳۹ شرایط عمومی پیمان تحویل موقت می گیرد.

برای اطلاع بیشتر از نکات تحویل موقت و تحویل قطعی به مقاله تحویل موقت و قطعی پروژه همراه با نمونه فرم صورتجلسه تحویل کار سر بزنید.

اگر در تحویل کارهای ناتمام معایبی مشاهده شود پیمانکار مکلف است به هزینه خود و در مدت مناسبی که با توافق کارفرما تعیین می شود رفع عیب نماید و سپس تحویل قطعی دهد.

در صورتی که پیمانکار در مهلت مقرر رفع نقص نکند کارفرما طبق بند “د” ماده ۳۲ اقدام به رفع نقص می نماید.

طبق بند د ماده ۳۲ شرایط عمومی پیمان :

در صورتی که مهندس مشاور موادری از عدم رعایت مشخصات فنی، نقشه ها و دیگر مدارک فنی پیمان را در اجرای کارها مشاهده کند، با ارسال اخطاریه ای، اصلاح کارهای معیوب را در مدت مناسبی که با توجه به حجم و نوع کار تعیین می نماید از پیمانکار می خواهد.

اگر پس از پایان مهلت تعیین شده، پیمانکار نسبت به اصلاح کارها اقدام نکند، کارفرما می تواند خودش کارهای معیوب را اصلاح کند و هزینه های مربوط به اضافه ۱۵ درصد، از مطالبات پیمانکار کسر کند.

در صورتی که عدم توجه به اخطار مهندس مشاور برای اصلاح هر کار معیوب از سوی پیمانکار تکرارشود، کارفرما می تواند پیمان را طبق ماده ۴۶ فسخ نماید.

برای آشنایی بیشتر با موارد و اقدامات فسخ پیمان به مقاله فسخ پیمان با تمامی جزئیات | تفسیر ماده ۴۶ – ۴۷ شرایط عمومی پیمان سر بزنید.

تا حدی که مورد لزوم و درخواست کارفرما است، پیمانکار باید نقشه ها، کاتالوگ ها، قراردادهای با پیمانکاران جزء و سایر مدارک اجرای کار را تحویل کارفرما دهد.

خاتمه پیمان

ب) صورت وضعیت کارهای انجام شده،طبق ماده ۴۰ تهیه می شود.

ماده ۴۰ شرایط عمومی پیمان به شرح نکات صورت وضعیت قطعی می پردازد.

ج) در مورد مصالح و تجهیزات موجود و سفارش شده به شرح زیر اقدام می شود:

مصالح و تجهیزات موجود در کارگاه که طبق مشخصات فنی بوده و برای اجرای موضوع پیمان تهیه شده است اندازه گیری و بهای آن ها بر اساس نرخ متعارف روز در تاریخ خرید، که مورد توافق دو طرف باشد، درصورت وضعیت قطعی منظور می شود.

پیمانکار با دریافت ابلاغ خاتمه پیمان بی درنگ فهرست مصالح و تجهیزات سفارش شده برای اجرای کار را همراه با شرایط خرید آن ها برای کارفرما ارسال می نماید.

کارفرما تا ۱۰ روز از دریافت فهرست پیشگفته، اقلامی از مصالح و تجهیزات سفارش شده را که مورد نیاز تشخیص می دهد به پیمانکار اعلام می نماید تا پیمانکار قرارداد خرید آن ها را به کارفرما منتقل نماید.

مبالغی که بابت خرید این مصالح و تجهیزات از سوی پیمانکار تادیه (پرداخت) شده است، در مقابل تسلیم اسناد و مدارک آن به حساب طلب پیمانکار منظور می گردد و تادیه بقیه بهای خرید و هر نوع تعهد مربوط به آن ها به عهده کارفرما خواهد بود.

پیمانکار باید بی درنگ پس از دریافت ابلاغ خاتمه پیمان، تمام قراردادهای خود با پیمانکاران جزء و اشخاص ثالث را خاتمه دهد.

خاتمه قراردادهای خرید مصالح و تجهیزاتی که مورد نیاز کارفرما نیست پس ازاعلام نظر کارفرما انجام می شود.

خاتمه پیمان

د) در صورتی که پیمانکار به منظور اجرای موضوع پیمان، در مقابل اشخاص ثالث تعهداتی کرده است و در اثر خاتمه دادن به پیمان ملزم به پرداخت هزینه و خسارت هایی به اشخاص گردد، این هزینه ها و خسارت ها، پس از رسیدگی و تایید کارفرما، به حساب بستانکاری پیمانکار منظور می شود.

ه) کارفرما تاسیسات و ساختمان های موقتی را که در کارگاه احداث شده است در اختیار می گیرد.

بهای این تاسیسات و ساختمان ها با در نظر گرفتن پرداخت هایی که قبلاً به پیمانکار شده است، با توافق دو طرف تعیین می شود و به حساب طلب پیمانکار منظور می گردد و بابت آن ها وجهی به عنوان برچیدن کارگاه پرداخت نمی شود.

اگر تاسیسات و ساختمان های پیشگفته در خارج از محل های تحویلی کارفرما ایجاد شده باشد، کارفرما بهای اجاره آن ها را که با توافق دو طرف تعیین می شود، برای مدتی که به منظور تکمیل کار در اختیار خواهد داشت به پیمانکار پرداخت می کند.

و) پیمانکار مکلف است که مازاد مصالح و تجهیزات و دیگر تدارکات خود را که در محل های تحویلی کارفرما باقی مانده است، حداکثر ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ کارفرما از محل های یاد شده خارج کند.

در غیر این صورت کارفرما می تواند برای خارج کردن آن ها به هر نحو که مقتضی بداند عمل نماید و هزینه های آن را به حساب بدهی پیمانکار منظور دارد. در غیر این صورت پیمانکار نمی تواندنسبت به ضرر و زیان وارد شده به اموال و دارایی های خود دعوایی مطرح نماید.

خاتمه پیمان

ز) در مورد تضمین های پیمانکار به ترتیب زیر عمل می شود.

تضمین انجام تعهدات پیمان طبق روش تعیین شده در تبصره ۱ ماده ۳۴ آزاد می شود. با این تفاوت که آخرین صورت وضعیت موقت موضوع تبصره پیشگفته حداکثر تا یک ماه پس از تحویل کار اعم از قسمت تحویل موقت شده و تحویل قطعی شده با احتساب مصالح پای کار تهیه می شود.

طبق تبصره ۱ ماده ۳۴ :

حداکثر تا یک ماه پس از تحویل موقت، آخرین صورت وضعیت موقت طبق ماده ۳۷، بدون منظور داشتن مصالح پای کار تنظیم می شود. هرگاه بر اساس این صورت وضعیت، پیمانکار بدهکار نباشد یا جمع بدهی او از نصف کسور تضمین حسن انجام کار کمتر باشد، ضمانتنامه انجام تعهدات بی درنگ آزاد می شود.

ولی هرگاه میزان بدهی پیمانکار، از نصف کسور تضمین حسن انجام کار بیشتر باشد، ضمانتنامه انجام تعهدات، بر حسب مورد طبق شرایط تعیین شده در ماده ۴۰ یا ۵۲ آزاد می شود.

تضمین حسن انجام کار قسمت تحویل موقت شده و قسمت تحویل قطعی شده هریک جداگانه طبق ماده ۳۵ آزاد می شود.

ماده ۳۵ شرایط عمومی پیمان به بررسی تضمین حسن انجام کار می پردازد. برای اطلاع بیشتر از نکات تضمین حسن انجام کار به مقاله تمام نکات تضمین انجام تعهدات و حسن انجام کار در قراردادهای پیمانکاری سر بزنید.

نمونه صورتجلسه خاتمه پیمان

در زیر یک نمونه صورتجلسه خاتمه پیمان مطابق ماده ۴۸ شرایط عمومی پیمان آورده شده است. در این صورتجلسه کارهای تمام شده و ناتمام پروژه تفکیک می شود.

کارفرما با توجه به این صورتجلسه، موافقتنامه، شرایط عمومی و خصوصی و دیگر اسناد و مدارک پیمان ، خاتمه پیمان را طی نامه ای همراه با اقدامات لازم پس از فسخ پیمان به پیمانکار ابلاغ می کند. 

دانلود نمونه صورتجلسه خاتمه پیمان

 

پس از مطالعه این مقاله با مسیر یادگیری امور پیمان همراه شوید تا نکات تکمیلی بیشتری را بیاموزید. 

در آموزش پیش نیاز دفترفنی تمام تعاریف و نکات اجرایی موافقتنامه، شرایط عمومی و شرایط خصوصی پیمان و نکات مهمی که برای شروع کارکردن و یا رشد کردن در بخش دفترفنی به آن ها نیاز دارید به همراه نمونه های کاربردی بررسی شده است.

 

برای اطلاع بیشتر از آموزش پیش نیاز دفترفنی روی تصویر زیر کلیک کنید.

آموزش پیش نیاز دفترفنی

 

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *