هر آنچه که برای موفقیت و ارتقا در دفترفنی نیاز دارید آماده کرده ایم. حتما روی این بنر کلیک کن و جزئیات آموزش ها رو ببین!
0
02144158821

هر آنچه که باید از پمپ بتن و انواع آن بدانیم!

عکس پمپ بتن

در سال‌های اخیر استفاده از پمپ بتن جهت بتن ریزی بسیار رایج شده است. استفاده روز افزون از پمپ بتن بیشتر به علت مدرنیزه شدن دستگاه پمپ است از این رو آشنایی با انواع پمپ بتن و عملکرد آن‌ها امری ضروری است. ما در این مقاله تمام نکات مربوط به پمپ بتن را زیر برده‌ایم. با ما همراه باشید.

آنچه که در این مقاله می آموزید :

پمپ بتن چیست ؟

طول مسیر پمپاژ

انواع و نحوه کار پمپ بتن

 پمپ‌ هیدرولیک

 پنوماتیک (بادی)

 پمپ پیستونی با عملکرد مستقیم 

 پمپ‌ فشرده دورانی مکنده

 پمپ ‌بتن ثابت ( زمینی یا برقی یا دستی ) 

 پمپ بتن هوایی ( موبایل یا بوم )

 پمپ بتن پرتابل یا برجی با بوم هیدرولیک

طرح اختلاط بتن برای پمپاژ

نکات مهمی که در مورد پمپ بتن باید بدانید!

برنامه ریزی کارگاه

سازماندهی کارگاه

پمپ بتن چیست ؟

مسائلی از قبیل ارتفاع زیاد، تنگی مسیر عبور، فاصله طولانی تا محل بتن ریزی و ابعاد بزرگ عضو سازه‌‌ای نظیر پی‌های گسترده باعث می‌شوند دسترسی به محل نهایی بتن ریزی به سادگی امکان‌پذیر نباشد.

استفاده از پمپ بتن، یک راهکار مناسب جهت بتن ریزی است که به کمک آن می‌توان بتن خمیری را بدون این که جداشدگی خاصی در بین دانه‌های آن ایجاد شود به فواصل طولانی منتقل کرد.

پمپ بتن

درگذشته پمپ‌ها بسیار سنگین و استاتیک بودند و فقط برای بتن ریزی در حجم زیاد ارزش استفاده داشتند. در حالی که پمپ‌های بتن امروزی به اندازه کافی سبک و قابل نصب بر روی انواع تریلرها و کامیون‌ها هستند. 

هم‌چنین قدرت و قابلیت کنترل پمپ های جدیدتر بسیار بیشتر از پمپ ‌های مکانیکی در گذشته است. جرثقیل‌های جدید با سیستم بازوی تاشونده و لوله های سبک وزن، انعطاف بیشتری به این روش انتقال بتن داده‌اند.

در انتهای لوله، وسیله مخصوصی قرار دارد که به وسیله دستگاه‌های مکانیکی یا الکترونیکی قادر است عمل تخلیه را با دقت و سرعت بیشتری هدایت و تنظیم کند.

در عمل به منظور پمپاژ راحت‌تر می‌توان طرح اختلاط بتن را طوری در نظر گرفت که بیشترین میزان مجاز ریزدانه به کار گرفته شود.

البته باید به این نکته توجه نمود که میزان خیلی زیاد ریزدانه به دلیل ایجاد اصطکاک بیش از حد، خود عاملی برای گرفتگی لوله پمپ خواهد بود.

پمپ بتن

استفاده از مواد افزودنی روان کننده یا فوق روان کننده (روان کننده های ممتاز) نظیر نفتالین سولفات نیز می‌تواند در دستیابی به یک پمپاژ آسان مؤثر واقع شود.

از این رو نحوه تخلیه و حمل بتن باید در زمان طرح اختلاط آن مدنظر قرار گیرد.

بدیهی است که استفاده زیاد از سنگدانه های درشت شکسته (درشت دانه های غیرطبیعی) می تواند اختلالاتی را در عملیات پمپاژ بتن ایجاد نماید.

برای مطالعه بیشتر در مورد وسایل حمل بتن و نکات آن‌ها به مقاله “هر آنچه که باید از انواع وسایل حمل بتن بدانیم!” مراجعه کنید.

 

طول مسیر پمپاژ

یکی از مزایای پمپاژ بتن، حرکت عمودی و افقی بتن است. برای حمل بتن در فاصله‌های افقی تا ۸۰۰ متر و فاصله‌های عمودی تا ۳۰۰ متر می‌توان از پمپ استفاده کرد. البته پمپاژ عمودی و افقی به صورت همزمان سبب کاهش فواصل مذکور می‌شود. 

در هوای خیلی گرم، لازم است لوله‌های انتقال به طریقی خنک نگه داشته شوند.

برای مطالعه بیشتر در مورد بتن ریزی در هوای گرم و سرد به مقاله‌های “نکات مهم بتن ریزی در هوای گرم” و “هر آنچه که باید از بتن ریزی در هوای سرد بدانید!” مراجعه کنید.

پمپ بتن

عملا بازدهی پمپ‌ها بین ۱۰۰ تا ۳۰۰ متر مکعب در ساعت است. بازدهی پمپ تابع عواملی از قبیل موارد زیر است:

نوع پمپ

طول افقی و عمودی لوله

تعداد خم‌های لوله

مخلوط بتن

اتصالات زانویی با زوایای تند موجب افت فشار در مسیر و در نتیجه کاهش طول مؤثر پمپاژ خواهد شد.

مقادیر پیشنهادی برای معادل سازی طول لوله‌های خمیده در جدول زیر آمده است (هر یک متر مسیر قائم معادل ۸ متر مسیر افقی در نظر گرفته می‌شود).

زاویه زانوییطول مسیر افقی معادل (m)
۹۰ درجه۱۲
۴۵ درجه۶
۳۰ درجه۴

 

انواع و نحوه کار پمپ بتن

پمپ بتن را از لحاظ نحوه عملکرد می‌توان سه نوع دسته تقسیم کرد.

دسته‌بندی اول بر اساس نوع ایجاد فشار می‌باشد که شامل دو نوع زیر است:

۱) پمپ‌ هیدرولیک 

پمپ بتن

رابطه بین فشار روغن در پمپ هیدرولیکی و ارتفاع قابل پمپاژ نیز بر اساس نمودار زیر تعیین می‌شود.

پمپ بتن

۲) پنوماتیک (بادی) 

پمپ بتن

دسته بندی دیگر بر اساس نوع موتور عبارت است از:

۱) پمپ پیستونی با عملکرد مستقیم 

پمپ‌‌های پیستونی، بتن را در مسیر افقی تا ۴۵۰ متر و در مسیر قائم تا ارتفاع ۴۰ متری پمپاژ می‌کنند.

پمپ بتن

۲) پمپ‌ های فشرده دورانی مکنده

پمپ‌ بتن فشرده دورانی مکنده بتن را در مسیر افقی تا ۹۰ متر و در مسیر قائم تا ارتفاع ۳۰ متری انتقال می‌دهد.

پمپ بتن

 

دسته بندی دیگر برحسب نحوه جابجایی پمپ بتن شکل گرفته که شامل:

۱) بتن ریزی با پمپ ‌بتن ثابت ( زمینی یا برقی یا دستی ) 

پمپ بتن زمینی ، ثابت است اما با دو چرخی که به شاسی پمپ وصل شده قابلیت جابجایی نیز دارد.

این نوع پمپ در سایز کوچک نیز تولید می‌شود که به اسم پمپ بتن دستی شناخته می‌شود.

پس از آن که پمپ در محل اجرا قرار داده شد، باقی ابزار مانند لوله و اتصالات نیز نصب می‌شود. سپس بتن به داخل قیف پمپ ریخته شده و عملیات بتن ریزی آغاز می شود.

پمپ بتن

۲) پمپ‌ بتن هوایی ( بوم یا موبایل )

در این دسته از پمپ‌ها یک پمپ بتن بر روی شاسی کامیون که ممکن است به‌دلیل تحمل وزن دارای محورهای بیشتری از کامیون‌های معمول باشد، نصب می‌شود. به همین دلیل اصطلاحا به آن‌ها پمپ هوایی بتن نیز گفته می‌شود.

پمپ بتن

جهت انتقال بتن تا محل بتن ریزی از بازوهای تاشو که تعداد آن‌ها بین ۳ تا ۴ بازو متغیر است، بهره گرفته می‌شود.

این بازوها به‌کمک جک هیدرولیک باز شده و در راستاها و زوایای مختلف قرار می‌گیرند. به موازات هر بازو، لوله انتقال بتن با اتصال‌های انعطاف‌پذیر تعبیه شده که می‌تواند بتن را به محل بتن ریزی انتقال دهد.

لوله‌های پمپ باید تا حد امکان مستقیم و شعاع زانوهای آن حداقل ۱٫۵ متر باشد.

معمولا این کامیون‌ها مجهز به جک‌های کناری تعادل هستند، زیرا در اثر بازشدن بازوها ممکن است کامیون از حالت تعادل خارج شده و واژگون شود.

پمپ بتن

۳) پمپ بتن ‌پرتابل یا برجی با بوم هیدرولیک

این نوع پمپاژ بتن در بتن ریزی های حجیم و یا در برج‌هایی که نیاز به بتن ریزی در ارتفاع بالا دارند، استفاده می‌شود. پمپ پرتابل به همراه تاور کرین سبب افزایش سرعت اجرای ساخت می‌شود.

پمپ بتن

پمپ بتن

طرح اختلاط بتن برای پمپاژ

طرح اختلاط بتن نه تنها باید بر اساس ضوابط تعیین شده باشد، بلکه باید قابلیت پمپاژ داشته باشد. اصولا چنین مخلوطی مستعد آب‌آوری یا جدا شدن دانه ها نبوده و مقاومت اصطکاکی آن در مقابل لوله پمپ کم است.

برای مطالعه بیشتر در مورد طرح اختلاط بتن به مقاله “صفر تا صد طرح اختلاط بتن + حل گام به گام + نمونه” مراجعه کنید.

معمولا تولیدکنندگان بتن شخص متخصصی جهت طراحی اختلاط بتن برای پمپاژ دارند.

پمپ بتن

به عنوان راهنما، بتن قابل پمپاژ دارای شرایط زیر است:

اسلامپ آن حدود ۷۵ میلی‌متر است.

مقدار سیمان آن حداقل ۲۸۰ کیلوگرم بر مترمکعب بوده تا تمام منافذ دانه‌های سنگی پر شود.

دانه بندی مصالح سنگی باید متوالی و با حداقل تخلخل باشد.

مقدار ۱۵ درصد ماسه باید از الک ۳۰۰ میکرون (نمره ۵۰) عبور کند.

از مصرف مصالح سنگی خرد شده و یا پولکی خودداری شود.

 هنگامی که بتن ریزی توسط پمپ انجام می‌گیرد به دلیل فشار موجود، آب بتن شروع به حرکت کرده و از درون مواد جامد بتن بیرون کشیده می‌شود. از اکسید پلی اتیلن برای کاهش سیال بودن آب استفاده می‌شود.

 

نکات مهمی که در مورد پمپ بتن باید بدانید!

به هیچ وجه نباید سر لوله پمپ را به طرف افراد گرفت و یا از اتصالات ناقص و غیرایمن در مسیر لوله ها استفاده کرد.

فشار بتن بر اساس قطر لوله و ضخامت جدار آن باید به دقت محاسبه شود. زیرا فشار زیاد پمپاژ بتن می‌تواند موجب گسسته شدن اتصالات ضعیف شده و خطرات جبران ناپذیری را برای کارگران ایجاد نماید.

پمپ بتن

قطر لوله انتقال پمپ از سه برابر قطر بزرگترین درشت دانه بتن کمتر نباشد.

استفاده از لوله‌های انعطاف‌پذیر موجب کاهش فشار بتن می‌شود.

استفاده از لوله‌های آلومینیومی توصیه نمی‌شود.

در اثر واکنش شیمیایی سطح داخل لوله‌های آلومینیمی با سیمان، گاز هیدروژن تولید می‌شود که می‌تواند مقاومت بتن را به راحتی تا ۵۰ درصد کاهش دهد. به همین دلیل وسایل ساخته شده از آلومینیم یا آلیاژهای آن نباید به عنوان خطوط پمپاژ به کار روند.

بتن‌هایی که حباب هوا دارند، باید حداکثر تا فاصله ۴۵ متر پمپ نمود. 

اسلامپ مناسب برای پمپاژ در حد ۴ تا ۱۰ سانتی‌متر است. 

استفاده از مواد افزودنی روان کننده در پمپاژ بتن‌هایی که سنگدانه‌های سبک معمولی دارند، الزامی است. 

پمپ بتن

اکیدا توصیه می‌شود که بعد از بتن ریزی مسیر لوله‌ها به کمک فرستادن یک یا چند گلوله توپی به داخل لوله‌ها (توپ زدن لوله‌ها) پاک شود.

به علاوه پمپاژ آب خالی و هوا نیز موجب شسته شدن پمپ و لوله‌های آن می‌شود. قبل از شروع عملیات پمپاژ نیز توصیه می‌شود که کمی ملات پر عیار به منظور ایجاد لزجت مناسب در بدنه لوله‌ها، توسط پمپ در مسیر هدایت شود.

 

برنامه ریزی کارگاه

پمپاژ مطلوب بستگی به همکاری موثر و نزدیک بین پیمانکار، تولیدکننده بتن و شرکت کرایه‌دهنده پمپ دارد. قبل از انجام عملیات پمپاژ لازم است بین سازمان‌های مذکور جلساتی برگزار شده تا نیازها و وظایف هر یک نیز تعیین شود.

جزئیات ترتیب سازماندهی پیمانکار باید مورد بحث قرار گرفته و موافقت تولیدکننده بتن و شرکت کرایه‌دهنده پمپ به موارد زیر جلب شود:

 نوع پمپ

مخلوط بتن قابلیت پمپاژ و انتقال آن با ضوابط استاندارد 

کل بتن مورد نیاز و میزان مصرف روزانه

جزئیات طرح لوله‌ها

محل‌هایی که پمپ بتن نصب می‌شود.

راه عبور برای تراک میکسر

تسهیلات برای شستن (لوله، دلو و غیره)

حداکثر فاصله عمودی و افقی که باید بتن پمپاژ شود.

پمپ بتن

از جمله وظایفی که پیمانکار به عهده دارد، انتخاب مناسب مخلوط بتن جهت پمپاژ با در نظر گرفتن نوع پمپ است.

همچنین مسافت پمپاژ و میزان بتن مورد نیاز به عهده پیمانکار است. پیمانکار معمولا مسئولیت تهیه اقلام زیر را دارد:

۱) ساخت راه عبور مناسب به محلی که پمپ باید نصب شود.

۲) سطحی که پمپ بتن بر آن قرار می‌گیرد باید کاملا مسطح و محکم ساخته شود.

۳) نصب لوله آب در محل پمپ و تسهیلات دیگر جهت شستن پمپ

۴) سیمان برای دوغاب زدن اولیه به لوله پمپ، ۵۰ کیلو سیمان برای هر ۲۰ متر لوله

۵) کارگر اضافی برای نصب و باز کردن لوله‌ها

۶) تکیه گاه‌ها و مهاربندی مناسب برای لوله‌ها

۷) اطلاع دادن به تولیدکننده بتن و کرایه‌دهنده پمپاژ بتن در صورت توقف کار

پمپ بتن

سازماندهی کارگاه

برای حصول اطمینان از کارایی مطلوب پمپ در کارگاه انجام توصیه‌های زیر ضروری است:

مطمئن بودن از مسیر راحت برای حرکت کامیون حامل پمپ، تراک میکسر و این که تراک میکسر به آسانی بتواند به قیف پمپ دسترسی داشته باشد.

اگر بتن به وسیله تراک میکسر حمل می شود، باید فضای کافی برای دو تراک میکسر وجود داشته باشد.

به طوری که وقتی یک تراک میکسر بتن را در قیف پمپ تخلیه می‌کند، تراک میکسر دومی در کنار اولی آماده تخلیه باشد تا به محض اتمام تخلیه تراک میکسر اول، شروع به عملیات تخلیه نماید.

پمپ بتن

محلی که تراک میکسر و پمپ بتن قرار می‌گیرد باید محکم و مسطح باشد.

محل نصب پمپ‌ها با دقت تعیین شود تا حتی الامکان طول خطوط لوله کم بوده و مستقیم باشد.

آب کافی جهت شست و شو در اختیار باشد و محل شست و شو کاملا زهکشی شود.

اگر قرار باشد که تراک میسکر در کارگاه شسته شود باید محل جداگانه برای آن در نظر گرفته شود.

به اندازه کافی سیمان برای دوغاب زدن لوله در اختیار باشد. برای هر ۲۰ متر لوله به یک کیسه سیمان نیاز است.

اطمینان حاصل کنید که میزان پمپاژ با میزان دریافت بتن و تعداد کارگر جهت بتن ریزی سازگار باشد. اغلب می‌توان بازدهی را با زیاد کردن تعداد کارگران برای ویبره زدن و پرداخت سطح بتن افزایش داد.

پمپ بتن

شخص با تجربه‌ای جهت هدایت انتهای شیلنگ در محل بتن ریزی، باید در اختیار باشد. اگر چنین کارگری در کارگاه نباشد، شخص پمپ‌کننده می‌تواند چگونگی این عمل را نشان دهد.

در هر جا که امکان دارد، بتن ریزی در دورترین نقطه از پمپ شروع کرده، سپس به طرف عقب حرکت کنید و به تدریج با جدا کردن قسمت‌هایی از لوله از طول آن بکاهید.

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بیست − 1 =