دستور زاویه در اتوکد؛ آموزش اندازه گیری، رسم خط با زاویه و تنظیمات زاویه

دستور زاویه در اتوکد یکی از ابزارهای کاربردی برای اندازه‌گیری زوایا و ترسیم خطوط با زاویه مشخص است. آشنایی با نحوه استفاده از این دستور، دقت و سرعت نقشه‌کشی را افزایش می‌دهد. در این مقاله از آکادمی عمران، روش اندازه گیری زاویه در اتوکد، رسم خط با زاویه، تنظیمات دستور Angular و سایر نکات مهم مربوط به آن را بررسی می‌کنیم.

پیشنهاد می‌کنیم قبل از ادامه مقاله، ویدئوی زیر درباره دستور زاویه (Angular) در اتوکد را مشاهده کنید. این ویدئو بخشی از دوره جامع آموزش اتوکد آکادمی عمران است که در آن تمام دستورات، ابزارها و نکات کاربردی این نرم‌افزار به‌صورت کامل آموزش داده می‌شود.

اندازه گیری زاویه در اتوکد

برای اندازه گیری زاویه در اتوکد از دستور Angular Dimension (DIMANGULAR) استفاده می‌شود. این دستور امکان اندازه‌گذاری زاویه بین دو خط، دو ضلع، یک کمان یا یک دایره را فراهم می‌کند.

برای اجرای دستور زاویه در اتوکد، از یکی از روش‌های زیر استفاده کنید:

• حروف اختصاری DAN را در خط فرمان (Command Line) تایپ کرده و کلید Enter را فشار دهید.
• از تب Annotate در پنل Dimensions، گزینه Angular را انتخاب کنید.
• یا از منوی Dimension، دستور Angular را اجرا کنید.

رسم خط با زاویه در اتوکد

برای رسم خط با زاویه در اتوکد معمولا از دستور LINE و مختصات قطبی (Polar Coordinates) استفاده می‌شود. در این روش، به‌جای وارد کردن مختصات X و Y، طول خط و زاویه آن نسبت به محور X وارد می‌شود. این روش یکی از دقیق‌ترین و سریع‌ترین راه‌ها برای ترسیم خطوط با زاویه مشخص در نقشه‌های دوبعدی است.

بیش از ۵۰ ساعت آموزش حرفه‌ای ولی رایگان دفترفنی و ساختمان سازی

مشاهده

کشیدن خط با زاویه در اتوکد (مختصات قطبی)

پس از اجرای دستور LINE و انتخاب نقطه شروع، برای تعیین نقطه بعدی، مختصات قطبی را با فرمت زیر وارد کنید:

@100<45

در این عبارت:

• @ نشان می‌دهد مقادیر واردشده نسبت به آخرین نقطه انتخاب‌شده (مختصات نسبی) محاسبه می‌شوند.
• 100 طول خط است.
• < جداکننده طول و زاویه است.
• 45 زاویه خط بر حسب درجه و نسبت به محور مثبت X است.

به‌صورت پیش‌فرض، زاویه‌ها در اتوکد از محور X و در جهت پادساعتگرد (خلاف جهت عقربه‌های ساعت) اندازه‌گیری می‌شوند؛ بنابراین برای رسم خطوط در جهت ساعتگرد می‌توان از زاویه منفی یا مقدار معادل آن (برای مثال 315 به‌جای 45-) استفاده کرد.

برای مثال، با وارد کردن دستور @100<45، خطی به طول 100 واحد و با زاویه 45 درجه نسبت به محور X رسم می‌شود. همچنین اگر بخواهید خطی به طول 250 واحد و با زاویه 30 درجه ترسیم کنید، کافی است عبارت @250<30 را وارد کنید.

پیشنهاد می‌کنیم برای آشنایی با تمام روش‌های ترسیم خط و سایر قابلیت‌های دستور LINE، مقاله دستور لاین در اتوکد را مطالعه کنید.

علاوه بر مختصات قطبی، در اتوکد می‌توان از Polar Tracking برای ترسیم خطوط در زوایای از پیش تعیین‌شده و از گزینه Reference در برخی دستورات ویرایشی برای تعیین زاویه نسبت به یک خط مرجع استفاده کرد. هر دو قابلیت به افزایش دقت و سرعت ترسیم خطوط زاویه‌دار کمک می‌کنند.

تنظیمات دستور زاویه در اتوکد

پس از اجرای دستور Angular، در خط فرمان پیام زیر نمایش داده می‌شود:

Select arc, circle, line, or <specify vertex>

در این مرحله می‌توانید یک کمان (Arc)، دایره (Circle)، خط (Line) یا رأس زاویه (Vertex) را انتخاب کنید. اگر دو خط را برای اندازه‌گذاری زاویه انتخاب کنید، پس از انتخاب موضوع یا خط دوم، اتوکد پیام تعیین محل قرارگیری قوس اندازه‌گذاری را نمایش می‌دهد:

Specify dimension arc line location or [Mtext/Text/Angle/Quadrant]

اکنون کافی است محل قرارگیری خط اندازه و عدد زاویه را در صفحه مشخص کنید تا اندازه زاویه نمایش داده شود.

زیرمجموعه‌های دستور زاویه در اتوکد

پس از اجرای دستور Angular و نمایش پیام زیر، بدون انتخاب هیچ شیء، کلید Enter را فشار دهید تا وارد زیرمجموعه‌های این دستور شوید.

Select arc, circle, line, or <specify vertex>

در این مرحله ابتدا رأس زاویه یا مرکز دایره را انتخاب کنید. سپس برای اندازه‌گذاری زاویه بین دو خط، روی انتهای هر دو خط کلیک کنید. اگر قصد اندازه‌گذاری زاویه یک دایره یا کمان را دارید، دو نقطه روی محیط آن را انتخاب کنید.

زیرمجموعه‌های دستور Angular عبارت‌اند از:

Mtext: با استفاده از این گزینه می‌توانید به‌جای نمایش مقدار زاویه، یک متن چندخطی (Multiline Text) وارد کنید.

Text: این گزینه امکان جایگزین کردن مقدار زاویه با یک متن تک‌خطی (Single-line Text) را فراهم می‌کند.

Angle: با استفاده از این گزینه می‌توانید مقدار زاویه نمایش‌داده‌شده را تغییر داده یا زاویه دیگری را برای اندازه‌گذاری مشخص کنید.

Quadrant: این گزینه نحوه نمایش اندازه زاویه را بر اساس ربع انتخاب‌شده تعیین می‌کند و به شما کمک می‌کند محل قرارگیری قوس اندازه‌گذاری و متن زاویه را کنترل کنید.

تغییر زاویه در اتوکد

گاهی پس از ترسیم یک شیء، لازم است زاویه آن را تغییر دهید. در این شرایط، به‌جای رسم دوباره آبجکت، می‌توانید از دستور ROTATE استفاده کنید. این دستور امکان چرخاندن انواع آبجکت‌ها مانند خط، پلی‌لاین، مستطیل، دایره، بلوک و سایر اشیای ترسیمی را حول یک نقطه مبنا (Base Point) فراهم می‌کند.

برای اجرای دستور ROTATE، یکی از روش‌های زیر را انجام دهید:

• حروف اختصاری RO را در خط فرمان وارد کرده و کلید Enter را فشار دهید.
• از تب Home، پنل Modify، گزینه Rotate را انتخاب کنید.

پس از انتخاب آبجکت، نقطه مبنا را مشخص کرده و زاویه چرخش را وارد کنید. با وارد کردن زاویه مثبت، آبجکت در جهت پادساعتگرد و با وارد کردن زاویه منفی، در جهت ساعتگرد می‌چرخد.

تغییر زاویه آبجکت‌ها با گزینه Reference

در برخی موارد، زاویه دقیق چرخش را نمی‌دانید و فقط می‌خواهید یک آبجکت با زاویه یک خط یا شیء دیگر هم‌راستا شود. در این حالت می‌توانید از گزینه Reference در دستور ROTATE استفاده کنید.

پس از اجرای دستور ROTATE و انتخاب آبجکت و نقطه مبنا، گزینه Reference را از خط فرمان انتخاب کنید. سپس ابتدا زاویه مرجع فعلی را مشخص کرده و در ادامه زاویه جدید یا خط مرجع را انتخاب کنید. اتوکد با استفاده از این اطلاعات، آبجکت را بدون نیاز به محاسبه دستی، با زاویه موردنظر می‌چرخاند.

گزینه Reference زمانی کاربرد زیادی دارد که بخواهید جهت قرارگیری یک شیء را با خطی موجود در نقشه هماهنگ کنید یا زاویه آن را بر اساس یک مرجع مشخص تغییر دهید. این روش علاوه بر افزایش دقت، سرعت ویرایش نقشه را نیز بیشتر می‌کند.

درج علامت درجه در اتوکد

برای درج علامت درجه (°) در اتوکد چند روش مختلف وجود دارد که با توجه به نوع متن و نسخه اتوکد می‌توانید از آن‌ها استفاده کنید.

• %%d: در دستورهای TEXT و MTEXT با تایپ عبارت %%d، علامت درجه (°) نمایش داده می‌شود.
• Alt+0176: با نگه داشتن کلید Alt و وارد کردن عدد 0176 از طریق بخش اعداد (Numeric Keypad)، می‌توانید علامت درجه را درج کنید.
• Symbol: در ویرایشگر متن (Text Editor) نیز می‌توانید از منوی Symbol، گزینه Degree را انتخاب کنید تا نماد درجه به متن اضافه شود.

هر سه روش نتیجه یکسانی دارند و بسته به نسخه اتوکد و شیوه ورود متن، می‌توانید از مناسب‌ترین روش استفاده کنید.

جمع‌بندی

دستور زاویه در اتوکد یکی از ابزارهای مهم برای اندازه‌گیری و کنترل زوایا در نقشه‌کشی است. با یادگیری دستور Angular و ROTATE می‌توانید خطوط و اشیا را با دقت بیشتری ترسیم و ویرایش کنید.

در انتهای این مقاله امیدواریم اطلاعات خوبی درباره اندازه گیری زاویه در اتوکد کسب کرده باشید. در صورتی که در این مورد سوالی دارید می‌توانید آن را در بخش دیدگاه با ما به اشتراک بگذارید.

مسیر پیشنهادی مطالعه مقالات آکادمی عمران

مشاهده مسیر یادگیری