آکادمی عمران | مرکز آموزش های کاربردی مهندسی عمران
0
02144158821

بررسی تغییر مدت پیمان | یک نمونه لایحه تاخیرات | بخشنامه ۵۰۹۰

تغییر مدت پیمان

دلایل زیادی سبب می شوند تا پروژه در مدت اولیه تمام نشده و نیاز به تمدید مدت پیمان باشد. آن مدتی از تاخیر که از نظر کارفرما مورد قبول است را تاخیر مجاز و مابقی تاخیر را غیر مجاز می گویند. در این مقاله به تفسیر ماده ۳۰ شرایط عمومی پیمان که بحث تغییر مدت پیمان را عنوان می کند می پردازیم. سپس علل مختلف کاهش یا افزایش مدت پیمان و یک نمونه لایحه تاخیرات مربوط به تمدید مدت پیمان یک پروژه را بررسی می کنیم. 

آنچه که در این مقاله می آموزید :

تفسیر ماده ۳۰ شرایط عمومی پیمان

موارد تغییر مدت پیمان

دانلود کاربرگ تمدید مدت پیمان

کاهش مدت پیمان

تاخیرات مجاز و غیرمجاز پیمانکار

بخشنامه ۵۰۹۰ چیست ؟

لایحه تاخیرات

تفسیر ماده ۳۰ شرایط عمومی پیمان

ماده ۳۰ شرایط عمومی پیمان با عنوان تغییر مدت پیمان ، افزایش یا کاهش مدت پیمان را در ۵ بند بررسی می کند. در ادامه بندهای الف تا ه این ماده را به صورت دسته بندی شده بررسی می کنیم.

 

موارد تغییر مدت پیمان

الف ) درصورت وقوع هر یک از موارد زیر که موجب افزایش مدت اجرای کار شود، پیمانکار می تواند از کارفرما درخواست تمدید مدت پیمان کند.

موارد تغییر مدت پیمان به شرح زیر می باشند :

 

درصورتی که طبق بندهای “الف” و “ج” ماده ۲۹، مبلغ پیمان تغییر کند.

ماده ۲۹ شرایط عمومی پیمان (تغییر مقادیر کار، قیمت های جدید، تعدیل نرخ پیمان) در بند الف به امکان تغییر در مقادیر درج شده در فهرست بها و مقادیر منضم به پیمان اشاره دارد. در بند ج نیز در مورد ابلاغ کارهای جدید به پیمانکار در چارچوب موضوع پیمان که برای آن ها مقدار و قیمت در فهرست بها و مقادیر منضم به پیمان پیش بینی نشده است توضیح می دهد.

 

هرگاه به دستور کارفرما یا مهندس مشاور، نقشه های اجرایی با مشخصات فنی تغییر اساسی کند.

با تغییر در نقشه های منضم به پیمان، مدت اجرای پروژه متناسب با میزان کار اضافه شده قابل افزایش است.

 

هرگاه کارفرما در تحویل کارگاه، ابلاغ دستورکارها یا نقشه ها و تحویل مصالحی که تهیه آن ها به عهده اوست، تاخیر کند.

تاخیر در ابلاغ دستور کار ها و نقشه ها به شرطی مشمول این بند است که پیمانکار با توجه به برنامه زمانی تفصیلی، آن ها را از مهندس مشاور درخواست کرده باشد.

 

اگر در تحویل مصالحی که فروش آن ها لزوماً باید با حواله کارفرما صورت گیرد تاخیر ایجاد شود، به شرطی که پیمانکار با توجه به برنامه زمانی تفصیلی برای تهیه آن ها به موقع اقدام کرده باشد.

تغییر مدت پیمان

 

در موارد حوادث قهری و همچنین در موارد مربوط به کشف اشیای عتیقه و آثار تاریخی که در موارد ۲۶ و ۴۳ پیش بینی شده است.

ماده ۲۶ شرایط عمومی پیمان به آثار تاریخی و اشیای عتیقه و ماده ۴۳ شرایط عمومی پیمان به بروز حوادث قهری مانند سیل و زلزله می پردازد.

 

هرگاه محدودیت برای ورود مصالح و تجهیزات طبق بند “د” ماده ۲۰ پیش آید.

طبق بند د ماده ۲۰ شرایط عمومی پیمان (تجهیز کارگاه، تدارک مصالح، تجهیزات و ماشین آلات) هر گاه ضمن اجرای کار، محدودیت های جدیدی پیش آید که به علت آن، پیمانکار نتواند مصالح و تجهیزات مورد نیاز اجرای کار را، در مدتی که برنامه پیشرفت کار ایجاب می کند، از خارج از کشور تهیه و وارد کند، مراتب را با ذکر دلیل و ارائه اسناد از طریق مهندس مشاور به اطلاع کارفرما می رساند تا با توجه به برنامه زمانی اجرای کار، کارفرما در مورد چگونگی تامین این مصالح و تجهیزات، تصمیم گیری نماید.

 

در صورتی که کار طبق ماده ۴۹ به تعلیق درآید.

 

در صورتی که قوانین و مقررات جدیدی وضع شود که در تغییر مدت اجرای کار موثر باشد.

 

هرگاه کارفرما نتواند تعهدات مالی خود را در موعدهای درج شده در اسناد و مدارک پیمان انجام دهد.

برای محاسبه مدت افزایش یافته به این دلیل، از بخشنامه ۵۰۹۰ استفاده می شود که در ادامه به طور کامل بررسی می کنیم.

 

موارد دیگری که به تشخیص کارفرما خارج از قصور پیمانکار باشد.

تغییر مدت پیمان

 

پیمانکار درخواست تمدید مدت پیمان را با ارائه محاسبات و دلایل توجیهی، به مهندس مشاور تسلیم می کند و مهندس مشاور پس از برسی و تایید، مراتب را برای اتخاذ تصمیم به کارفرما گزارش می کند و سپس نتیجه تصمیم کارفرما را به پیمانکار ابلاغ می نماید.

 

 

دانلود کاربرگ تمدید مدت پیمان

در بسیاری از قراردادهایی که کارفرما به نحوی زیرمجموعه وزارت راه و شهرسازی است از این کاربرگ برای تمدید مدت پیمان استفاده می شود. البته اگر کارفرما فرم هایی مشخص برای تمدید مدت پیمان داشت، پیمانکار باید از فرم های ارائه شده توسط کارفرما استفاده کند.

این کاربرگ یک نمونه از موارد ممکن برای تغییر مدت پیمان است که توسط پیمانکار تکمیل شده و پس از تایید مهندس مشاور به کارفرما ارسال می گردد.

در زیر مواردی که طبق این کاربرگ، تمدید مدت پیمان به آن ها تعلق می گیرد آورده شده است.

 

مشکلات مرتبط با ارزیابی (عدم ارزیابی ، عدم آزادسازی و غیره )
وجود معارضین تاسیساتی ( انتقال نیرو ، گاز ، تلفن ، آب، تیر برق ، لوله و غیره )
مشکلات اعتباری و تخصیصی
مشکلات مربوط به تامین مصالح و کمبود آن ها ( قیر ، سیمان ، میلگرد و غیره )
عدم دسترسی و یا نامناسب بودن معادن پیش بینی شده
تاخیر در ابلاغ نقشه ها و مشخصات
تغییرات درطراحی، احجام کاری و کارهای جدید ( واریانت ها، پروفیل طولی ،ابلاغ ۲۵ درصد)
ممانعت سازمان های محلی و سایر ارگان ها ( محیط زیست ، منابع طبیعی و غیره )
حوادث پیش بینی نشده در عملیات اجرایی ( ریزش ها ، رانش ها ، محوطه های باستانی و غیره )
حوادث قهری ( سیل ، خشکسالی ، زمین لغزش ، زلزله و غیره )
مشکلات ناشی از محدودیت های تامین سوخت
مشکلات تهیه مواد ناریه و آتشباری
سایر موارد ( تعلیق ، روزهای تعطیل و غیره )
شرایط جوی

دانلود فایل اکسل کاربرگ تمدید مدت پیمان

 

آموزش دفترفنی و امور پیمان

 

کاهش مدت پیمان

ب ) اگر وقوع برخی از موارد درج شده در بند “الف” موجب کاهش مدت پیمان شود، مهندس مشاور با کسب نظر پیمانکار، کاهش مدت پیمان را تضمین می کند و مراتب را برای اتخاذ تصمیم به کارفرما گزارش می نماید. سپس نتیجه تصمیم کارفرما را به پیمانکار ابلاغ می کند.

در بند الف ماده ۵۰ شرایط عمومی پیمان ( هزینه تسریع کار، خسارت تاخیر کار) آمده است :

اگر در مقابل اتمام پیش از موعد کار در اسناد و مدارک پیمان پرداخت هزینه تسریع کار به پیمانکار پیش بینی شده باشد و پیمانکار پیش از سپری شدن مدت پیمان عملیات موضوع پیمان را تکمیل کند و آماده تحویل نماید، پیمانکار محق به دریافت هزینه تسریع طبق شرایط پیش بینی شده می باشد.

تغییر مدت پیمان

 

تاخیرات مجاز و غیرمجاز پیمانکار

ج ) در پایان مدت اولیه پیمان یا هر تمدید مدت پیمان، اگر کار به اتمام نرسیده باشد، مهندس مشاور با کسب نظر پیمانکار و با توجه به موارد تعیین شده در بند “الف”، علل تاخیر کار را بررسی می کند و میزان مدت مجاز و غیرمجاز آن را با توافق پیمانکار تعیین می نماید و نتیجه را به کارفرما گزارش می کند. سپس نظر کارفرما را در مورد میزان مجاز یا غیر مجاز تاخیر کار به پیمانکار اعلام می کند و معادل مدت تاخیر مجاز، مدت پیمان را تمدید می نماید.

 

آن بخش از مدت پیمان که تاخیر غیر مجاز شناخته شود شامل جریمه می شود.

در بند ب ماده ۵۰ شرایط عمومی پیمان (هزینه تسریع کار، خسارت تاخیر کار) آمده است :

در پایان کار در صورتی که مدت انجام کار بیش از مدت اولیه پیمان به علاوه مدت های تمدید شده پیمان باشد، مهندس مشاور با رعایت ماده ۳۰ و رسیدگی به دلایل پیمانکار مدت تاخیر غیر مجاز پیمانکار را تعیین می کند تا پس از تصویب کارفرما به شرح زیر ملاک محاسبه خسارت تاخیر قرار گیرد.

۱) هرگاه جمع مدت تاخیر غیر مجاز از یک دهم مدت پیمان بیشتر نشود برای هر روز تاخیر، یک دو هزارم مبلغ باقی مانده کار که در اجرای آن تاخیر شده است.

۲) هرگاه جمع مدت تاخیر غیر مجاز از یک دهم مدت پیمان بیشتر شود، تا یک دهم مدت پیمان طبق بند ۱ و برای مازاد بر آن تا یک چهارم مدت پیمان برای هر روز تاخیر یک هزارم مبلغ باقی مانده کار که در اجرای آن تاخیر شده است.

۳) هرگاه جمع مدت تاخیر غیر مجاز از یک چهارم مدت پیمان بیشتر شود ولی پیمان ادامه یابد، مجموع خسارت های تاخیر قابل دریافت از پیمانکار نمی تواند از جمع خسارت محاسبه شده بر پایه بند ۲ بیشتر شود و مدت اضافه بریک چهارم مدت پیمان برای ادامه و انجام کار بدون دریافت خسارت منظور می شود.

۴) مبلغ باقی مانده کار که در اجرای آن تاخیر شده است عبارت است از مبلغ پیمان منهای مبلغ صورت وضعیت مربوط به کارهای انجام یافته تا آخرین روز مدت پیمان.

۵) در صورتی که پیمان طبق ماده ۴۶ فسخ گردد یا طبق ماده ۴۸ به پیمان خاتمه داده شود تاخیر کار نسبت به برنامه زمانی تفصیلی با رعایت ماده ۳۰ بررسی شده، میزان مجاز و غیرمجاز آن تعیین می شود.

بابت تاخیر غیر مجاز پیمانکار، طبق مفاد این بند، پرداخت خسارت تاخیر به پیمانکار تعلق می گیرد. دراین حالت، مبلغ باقی مانده کار که در اجرای آن تاخیر شده است، عبارت است از مبلغ کارهایی که طبق برنامه زمانی تفصیلی و با در نظر گرفتن تاخیر مجاز پیمانکار باید تا تاریخ فسخ یا خاتمه پیمان انجام می شد، منهای مبلغ کارهای انجام شده.

۶) در مواردی که اخذ خسارت تاخیر بیش از ارقام درج شده در این ماده ضروری باشد و در اسناد و مدارک پیمان میزان آن پیش بینی شده باشد خسارت تاخیر را بر اساس آن محاسبه می کنند.

 

د ) در اجرای مفاد این ماده برای تمدید مدت پیمان، تاخیرهای هم زمان ناشی از عوامل مختلف درج شده در بند الف، فقط یک بار محاسبه می شود.

تمام مدت های ذکر شده در کاربرگ تمدید مدت پیمان باید با رعایت همپوشانی زمانی جمع زده شود. به طور مثال اگر مشکلات اعتباری و وجود معارض تاسیساتی هر دو در یک زمان اتفاق افتاده باشد مدت تاخیر ناشی از هر دو علت جمع نشده و تنها یک مدت، هرکدام که بیشتر باشد به عنوان دلیل تاخیر مورد قبول است.

 

ه ) در اجرای مفاد این ماده، اگر پیمانکار با مهندس مشاور توافق نداشته باشد یا نسبت به تصمیم کارفرما معترض باشد، طبق نظر کارفرما عمل می شود و پیمانکار می تواند بر اساس ماده ۵۳ برای حل مسئله اقدام نماید.

موضوع ماده ۵۳ شرایط عمومی پیمان، حل اختلاف است.

تغییر مدت پیمان

 

بخشنامه ۵۰۹۰ چیست ؟

بخشنامه ۵۰۹۰ با عنوان نحوه محاسبه تاخیرات ناشی از تاخیر در پرداخت صورت وضعیت ها در دوم آذر ماه سال ۱۳۶۰ توسط سازمان برنامه و بودجه منتشر شد.

در بخشنامه ۵۰۹۰ نحوه محاسبه مدت تمدید ناشی از تاخیر در پرداخت هر یک از صورت وضعیت های موقت بعد از ضرب الاجل تعیین شده و تاخیر در پرداخت پیش پرداخت ها ذکر شده است.

ضرب الاجل تعیین شده برای پرداخت صورت وضعیت های موقت ۱۰ روز به ازای صورت وضعیت کارکرد موقت هر یک ماه است. به طورمثال اگر مدت کارکرد صورت وضعیت دو ماه باشد، کارفرما از تاریخ تایید صورت وضعیت توسط مهندس مشاور ۲۰ روز فرصت دارد تا به صورت وضعیت رسیدگی کند و مبلغ مورد تایید خود را پرداخت کند.

دانلود بخشنامه ۵۰۹۰

تغییر مدت پیمان

 

لایحه تاخیرات

تا اینجا در مورد مواردی که شامل تغییر مدت پیمان می شوند صحبت کردیم. گفتیم پیمانکار باید تقاضای تمدید مدت پیمان خود را برای مشاور ارسال کند و مشاور پس از تائید، آن را برای کارفرما ارسال می کند. به تمامی مدارکی که پیمانکار جهت افزایش مدت پیمان ارسال می کند لایحه تاخیرات می گویند. 

آنچه که پیمانکار برای افزایش مدت پیمان تقاضا می کند باید با دلیل و مدرک باشد. در بالا یک نمونه کاربرگ تمدید مدت پیمان را مشاهده کردیم. دیدیم که پیمانکار در چند مورد ادعا می کند که تاخیرش مجاز بوده و از کارفرما می خواهد که مدت پیمان را افزایش دهد. همه آن موارد باید دلیل داشته باشد. در زیر چند نمونه ذکر می کنیم.

 

اگر به علت معارض تاسیساتی یا ملکی امکان انجام پروژه طبق برنامه زمانی تفصیلی وجود نداشته، پیمانکار باید نامه خود به مهندسین مشاور و کارفرما در آن زمان، که معارض را اعلام کرده و نامه و تاریخ رفع معارض را به عنوان مدرک ضمیمه کند تا حدفاصل این زمان به عنوان مدت مجاز تاخیر ناشی از رفع معارضین تاسیساتی یا ملکی در نظر گرفته شود. 

 

یک نمونه نحوه محاسبه مدت تمدید ناشی از مشکلات اعتباری و تخصیصی طبق بخشنامه ۵۰۹۰ را در بالا مشاهده کردیم. در کنار آن باید نامه تایید هر یک از صورت وضعیت های پیمانکار توسط مشاور و تاریخ هایی که پیمانکار طبق اسناد از کارفرما پول دریافت کرده ضمیمه آن شود.

 

اگر پیمانکار خواهان افزایش مدت پیمان با استناد به مشکلات جوی خارج از استاندارد ۲۰ ساله محل پروژه است باید آمار و اطلاعات روزهایی که امکان کار نداشته را از سازمان هواشناسی بگیرد و ضمیمه کند.

 

اگر خواهان افزایش مدت ناشی از تعلیق است باید نامه کارفرما جهت تعلیق و لغو آن را ضمیمه کند تا مدت تاخیر ناشی از این مورد مشخص باشد.

 

همه این موارد تشکیل یک لایحه تاخیرات می دهند. در واقع لایحه تاخیرات تشکیل شده از کاربرگ تمدید مدت پیمان و دلایلی که پیمانکار برای تمدید مدت پیمان خود ذکر می کند.

در آموزش حرفه ای تهیه و تنظیم لایحه تاخیرات هر آنچه که برای نوشتن یک لایحه تاخیرات قوی نیاز دارید و ترفند ها و شگردهای مجاز کردن تاخیرات به همراه نمونه های کاربردی بررسی شده است.

برای اطلاع بیشتر از آموزش حرفه ای تهیه و تنظیم لایحه تاخیرات روی تصویر زیر کلیک کنید.

آموزش لایحه تاخیرات

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پانزده − 1 =